Cục Trưởng Cục Công nghệ Thông tin Nguyễn Hữu Chính, Tổng biên tập báo Tài nguyên và Môi trường Phạm Mỵ và Cục trưởng Cục Đăng ký và Thống kê đất đai Trần Hùng Phi

Ông Trần  Hùng Phi, Cục trưởng Cục Đăng ký và Thống kê đất đai; bà Phạm Mỵ, Tổng biên tập Báo TN&MT; ông Nguyễn Hữu Chính, Cục trưởng Cục Công nghệ Thông tin (Bộ TN&MT) trả lời phỏng vấn Báo TN&MT về công tác chuẩn bị và những mục tiêu hướng tới của việc kiểm kê đất đai và xây dựng bản đồ hiện trạng sử dụng đất – một nhiệm vụ quan trọng được coi là trọng tâm của công tác quản lý đất đai năm 2010.

Ông Trần Hùng Phi

- Mục tiêu của đợt kiểm kê này nắm chắc hiện trạng diện tích tất cả các loại đất trên toàn phạm vi lãnh thổ của các cấp hành chính, đặc biệt là đất trồng lúa nước, đất quy hoạch cho lâm nghiệp, đất do UBND cấp xã đang quản lý, sử dụng, đất của các tổ chức được giao, được thuê nhưng chưa đưa vào sử dụng. Trên cơ sở kết quả số liệu kiểm kê sẽ đánh giá thực trạng tình hình quản lý, sử dụng đất và đề xuất giải pháp để tăng cường quản lýa sử dụng đất đai. Hiện trạng diện tích tính theo loại đất phải được đối chiếu giữa hồ sơ giao đất, cho thuê đất, hồ sơ địa chính, các số liệu kiểm kê đất đã có trước đây và hiện trạng sử dụng đất trên thực tế. Những bất cập, sai lệch phải được thể hiện trên bản đồ hiện trạng sử dụng đất 2010.

* Để đạt được những mục đích như vậy, công tác chuẩn bị và triển khai chắc hẳn không đơn giản?

Cục trưởng Cục Công nghệ Thông tin Nguyễn Hữu Chính:

Ông Nguyễn Hữu Chính

- Cục Công nghệ thông tin đã sẵn sàng phục vụ cho tổng kiểm kê đất đai 2010 theo chức năng, nhiệm vụ của Cục và nhiệm vụ Bộ giao. Chúng tôi đã phối hợp với Tổng cục Quản lý đất đai chỉnh sửa hoàn thành phần mềm thống kê đất đai TK 05 phù hợp với các văn bản về quản lý đất đai mới ban hành; tổ chức tập huấn sử dụng phần mềm này cho Sở Tài nguyên và Môi trường các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương tại Hội nghị tập huấn đã được tổ chức ở Hà Nội và thành phố Hồ Chí Minh. Đồng thời nghiên cứu hoàn thiện phần mềm thành lập bản đồ hiện trạng sử dụng đất từ bản đồ địa chính số. Hoàn thiện phần mềm ELIS, mô dule quản lý đất đai theo chuẩn địa chính đang nghiên cứu phục vụ xây dựng hệ thống thông tin đất đai, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo Nghị định về cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất đã ban hành.

Ngoài ra còn chuẩn bị lực lượng cán bộ kỹ thuật và giải pháp hỗ trợ kỹ thuật trên mạng phục vụ kịp thời yêu cầu hỗ trợ kỹ thuật của các địa phương về sử dụng các phần mềm do các đơn vị thuộc Cục xây dựng phục vụ công tác tổng kiểm kê đất đai.

Tổng biên tập Báo TN&MT Phạm Mỵ:

Bà Phạm Mỵ

- Tôi cho rằng để đạt được mục tiêu nói trên, công tác truyền thông cần được tăng cường. Không phải chỉ những nhà quản lý, những doanh nghiệp mà người dân nói chung rất cần hiểu rõ ý nghĩa kết quả kiểm kê đất đai định kỳ 5 năm/ lần. Cụ thể là ở lần kiểm kê đất đai năm 2010, kết quả được thống nhất sử dụng sẽ là căn cứ để các Bộ, ngành, UBND các cấp nghiên cứu, hoạch định các chủ trương chính sách, bảo đảm mục tiêu phát triển bền vững, tính toán các chỉ tiêu quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất. Đây cũng là căn cứ cho việc lập quy hoạch, kế hoạch phát triển kinh tế xã hội và quy hoạch xây dựng. Làm số liệu chính thức về đất đai, diện tích các loại đất, diện tích cả nước và các đơn vị hành chính, để sử dụng trong hệ thống hành chính, giáo dục – đào tạo và nâng cao nhận thức cộng đồng.

Năm ngoái, ở kỳ Kiểm kê quỹ đất đang quản lý, sử dụng của các tổ chức được Nhà nước giao đất, cho thuê đất theo Chỉ thị số 31/2007/CT-TTg ngày 14 tháng 12 năm 2007 của Thủ tướng Chính phủ, ngay một số nhà báo do hiểu không chính xác cũng đã đưa tin không chính xác khi viết “Ngày 1/4/2008, Bộ TN&MT sẽ tổng kiểm kê đất đai trên toàn quốc”. Đây là một nhầm lẫn đáng tiếc, bởi đợt kiểm kê này chỉ là để nắm chắc mọi quỹ đất đang được các tổ chức sử dụng, nhất là những đối tượng được Nhà nước giao đất mà không thu tiền sử dụng đất, không gọi là tổng kiểm kê đất đai. Tổng kiểm kê đất đai chỉ thực hiện 5 năm một lần.

* Quy trình kiểm kê tới đây được biết khá chặt chẽ nhưng chắc chắn sẽ gặp không ít khó khăn do có những đòi hỏi cao hơn so với đợt tổng kiểm kê lần trước. Xin các vị cho biết ý kiến của mình?

Bà Phạm Mỵ:

- Tôi cho rằng khó khăn không nhiều. Nhưng thường có những trở ngại về  nhân sự  ở địa phương trong mỗi kỳ kiểm kê đất đai, đó là cán bộ cấp xã thường được luân chuyển, thay đổi sau mỗi lần bầu cử. Rõ ràng điều này có ảnh hưởng đến công tác quản lý hồ sơ chuyên môn. Mặt khác tình trạng đất ở ở những thành phố lớn vốn không phức tạp nhưng quá trình đô thị hóa khiến mục đích và đối tượng sử dụng đất biến động đáng kể. Đây cũng là nơi phổ biến tình trạng sử dụng đất công sai phạm và lãng phí, trong khi cán bộ kiểm kê lại chỉ ở cấp xã, phường. Vì vậy mọi tổ chức phải chấp hành nghiêm luật pháp thì việc kiểm kê ở những thành phố lớn mới đảm bảo tính chính xác.

Ông Trần Hùng Phi:

-   Hiện theo Luật hiện hành và hướng dẫn của Bộ TN&MT quy định, số liệu, diện tích sẽ tính theo loại đất và người sử dụng, được thể hiện trên bản đồ hiện trạng sử dụng đất. Tuy nhiên có ý kiến băn khoăn về ranh giới khu dân cư nông thôn. Ngoài ranh giới được xác định theo quy định được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền xét duyệt; trường hợp khu dân cư nông thôn chưa có quy hoạch được duyệt thì xác định theo ranh giới của thửa đất có nhà ở ngoài cùng của thôn, làng, ấp, buôn, phum, sóc, các điểm dân cư tương tự hiện có.

Đối với trường hợp dân cư sinh sống dọc theo kênh, mương, đường giao thông hoặc dân cư ở riêng lẻ thì chỉ thống kê diện tích thửa đất có nhà ở và vườn, ao gắn liền với nhà ở; trường hợp dân cư sinh sống riêng lẻ mà không xác định được phạm vi ranh giới thửa đất ở và vườn, ao gắn liền thì chỉ thống kê diện tích đất ở đã được công nhận, trường hợp thửa đất chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thì diện tích đất ở được xác định tạm thời bằng hạn mức giao đất ở mới do UBND tỉnh quy định.

Những băn khoăn về việc xếp loại đất hoặc các vấn đề khác chúng tôi căn bản đã giải đáp ở tập huấn. Và sẽ tiếp tục giải đáp thắc mắc khi nhận được thông tin từ cơ sở.

Ông Nguyễn Hữu Chính:

Để các đợt tổng kiểm kê đất đai tiếp theo vào 2015, 2020 … không bị động và hiệu quả cao, đề nghị các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương cần phải quan tâm xây dựng hệ thống thông tin đất đai trên phạm vi tỉnh một cách thống nhất, phù hợp chuẩn địa chính và các chuẩn CNTT đã ban hành. Hàng năm cập nhật đầy đủ các biến động đất đai. Có như vậy địa phương sẽ nắm chắc được quỹ đất và vào thời gian kiểm kê đất đai tiếp theo sẽ không tốn thời gian và nhân lực cho việc cập nhật thông tin, biến động. Mọi số liệu theo yêu cầu của tổng kiểm kê sẽ được kiết suất từ hệ thống thông tin đất đai và in bản đồ hiện trạng sử dụng đất và các bảng tổng hợp thông tin đất đai quy định một cách tự động thông qua các phần mềm ứng dụng.

Xin trân trọng cảm ơn các vị.

Thu Phương thực hiện